Ana içeriğe geç

Mevzuat & Standartlar Kütüphanesi

Hazırlayan: VoltGuard Mühendislik Ekibi · Son gözden geçirme:

Elektrik mühendisliği, periyodik kontrol, iş sağlığı ve güvenliği ile enerji alanındaki başlıca yönetmelik ve standartların özet rehberi. Her başlıkta Resmî Gazete künyesi, son değişiklik ve resmî metne bağlantı verilir; ilgili konularda VoltGuard rehberlerine yönlendirilir. Mevzuat sık değiştiğinden uygulamadan önce güncel metni kontrol edin; son değişiklikleri mevzuat değişiklikleri sayfasında tarih sırasıyla izleyebilirsiniz. Bu kriterlere göre raporlu kontrol için elektrik tesisatı periyodik kontrol hizmetimizi inceleyebilirsiniz.

Periyodik Kontrol Kriterleri

Alçak Gerilim Topraklama Tesisatı Periyodik Kontrol Kriterleri

Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği kapsamındaki tesislerde alçak gerilim topraklamasının periyodik olarak nasıl ölçüleceğini ve değerlendirileceğini tanımlar; potansiyel dengeleme süreklilik testleri, çevrim empedansı/topraklama direnci ölçümleri, koruma iletkeni kesit kontrolü ve RCD açma akımı/zamanı testlerini kapsar. Tesis sahibine, panoların dokunma gerilimine karşı güvenli olduğunu kanıtlamak ve uygunsuzlukları (korozyon, kopma, yetersiz kesit) belgelendirmek için kriter çerçevesi sunar.

Elektrik İç Tesisatı Gözle Kontrol ve Fonksiyon Testleri Periyodik Kontrol Kriterleri

Elektrik panoları ve iç tesisatın gözle muayenesi ile fonksiyon testleri için kriterleri belirler; kısa devre kesme kapasitesi, kablo-şalter koordinasyonu (Ib ≤ In ≤ Iz), iletken kesitleri, süreklilik ve yalıtım direnci ile RCD ve aşırı gerilim koruma testlerini içerir. Tesis sahibi ve teknik kullanıcıya, panodaki ekipmanların projeye ve standartlara uygun çalıştığını doğrulayıp eksiklikleri raporlamak için yol gösterir.

Yıldırımdan Korunma Tesisatı Periyodik Kontrol Kriterleri

Bina yıldırımdan korunma sistemlerinin (ESE/aktif paratoner, Franklin çubuğu, Faraday kafesi) periyodik kontrol kriterlerini tanımlar; kapsama alanı/koruma seviyesi uygunluğu, yakalama-indirme iletkenleri, koruma borusu ve muayene klemensi durumu ile topraklama geçiş direncinin ölçümünü kapsar (TS EN 62305-3 mümkünse 10 Ω altını önerir; bu bir yasal sınır değildir). Tesis sahibine sistemin yıldırıma karşı etkin koruma sağladığını doğrulamak ve yasaklı radyoaktif paratoner gibi uygunsuzlukları tespit etmek için referans sunar.

Yangın Algılama ve Uyarı Sistemleri Periyodik Kontrol Kriterleri

Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamındaki yapılarda yangın algılama, uyarı, acil aydınlatma ve yönlendirme sistemlerinin periyodik kontrol kriterlerini belirler; kontrol paneli durumu, dedektör/buton testleri, akü, sesli-ışıklı uyarılar, kablo uygunluğu ve asansör/damper/söndürme entegrasyonu gibi fonksiyonların doğrulanmasını kapsar. Tesis sahibine, tüm ekipmanın örnekleme yapılmadan test edilip onaylı projeye uygun çalıştığının kanıtlanması için çerçeve sağlar.

Transformatör 1-36 kV Gözle Kontrol ve Topraklama Tesisatı Periyodik Kontrol Kriterleri

Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği kapsamındaki 1-36 kV trafo, kesici ve hücrelerin gözle kontrol ve topraklama ölçümü kriterlerini tanımlar; uyarı levhaları, koruma röleleri/kesiciler, akım-gerilim trafoları, yağ seviyesi, Buchholz rölesi, kişisel koruyucu ekipman ile işletme/koruma topraklaması direnci ve topraklama gerilimi uygunluğunu kapsar. Trafo işletmecisine, yüksek gerilim donanımının güvenli ve mevzuata uygun işletildiğini periyodik olarak belgelendirmesi için kriter listesi sunar.

Periyodik Kontrol Sözleşme Süreçleri ile İlgili 1 Numaralı Norm (AA02)

Periyodik kontrol sözleşmelerinin İSG-KATİP üzerinde kimin adına ve hangi adresle yapılacağını netleştiren norm belgesidir; kiralık seyyar ekipmanlar, plaza ve AVM yönetimleri, toplu konutlar, rüzgar türbinleri ve aynı adreste birden fazla işyeri bulunması gibi durumları açıklığa kavuşturur. Tesis ve ortak alan yöneticilerine, raporla sözleşmedeki unvan/SGK sicil uyumunu nasıl sağlayacaklarını anlatır.

Elektrikli İş Ekipmanlarının Periyodik Kontrolleri, Uygulama Kriterleri ve Yasal Mevzuat

Elektrik ve topraklama tesisatları başta olmak üzere elektrikli iş ekipmanlarının periyodik kontrollerini düzenleyen yasal çerçeveyi (RG 25.04.2013/28628 tarihli Yönetmelik; Madde 7 ve EK-III, 23.12.2025/33116 ile değişti — sunum bu değişiklikten önce hazırlanmış olabilir) özetleyen rehber niteliğinde bir sunumdur; tanımlar, işveren yükümlülükleri, önemli bakım/onarım, kontrol periyotları (EK-III Tablo-3: standartta aksi yoksa en fazla 1 yıl) ve hangi unvanların hangi tesisatı kontrol edebileceğini bir araya getirir. Tesis sahibine ve teknik kullanıcıya elektrik tesisatı kontrollerinin yasal dayanağını ve uygulama esaslarını toplu olarak gösterir.

Elektrik Mevzuatı & Yönetmelikler

Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği

Alçak ve yüksek gerilimli elektrik tesisleri ile bilgi-iletişim donanımlarındaki topraklama tesislerinin can ve mal güvenliği gözetilerek nasıl kurulacağını, işletileceğini ve denetleneceğini belirleyen temel yönetmeliktir. Tesis sahipleri ve teknik kullanıcılar için koruma topraklaması, dokunma/adım gerilimi sınırları ve ölçüm-kontrol esaslarının dayanağıdır. YG toprak hatalarında izin verilen dokunma gerilimi Madde 5-d Şekil-6'da, önerilen ölçüm periyotları Ek-P'dedir.

Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği

Üretim, iletim ve dağıtım dahil kuvvetli akım elektrik tesislerinin can ve mal güvenliği bakımından nasıl kurulup işletileceğini ve bakımının nasıl yapılacağını düzenleyen yönetmeliktir. Aşırı gerilim ve aşırı akıma karşı koruma, emniyet mesafeleri, aygıt ve şalt tesislerine ilişkin asgari teknik kuralları tesis sahibine ve mühendise sağlar.

Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği

Bina ve yapılardaki alçak gerilimli iç elektrik tesislerinin (aydınlatma, kuvvet, kompanzasyon, yıldırımlık, zayıf akım vb.) kurulması ve işletilmesi kurallarını belirler; sürekli, bağımsız ve geçici tesisleri kapsar. TN/TT/IT şebeke tipleri, iletken ve koruma aygıtı seçimi gibi konularda tesis sahibi ve uygulayıcı için temel başvuru kaynağıdır.

Elektrik Tesisleri Proje Yönetmeliği

Kurulacak veya değiştirilecek elektrik tesislerine (iç tesisler, dağıtım ve trafo merkezleri, üretim tesisleri, GES dahil) ait projelerin hazırlanması, onaylanması ve onay işlemlerini yürütecek kuruluşların yetkilendirilmesi için çatı düzenlemedir. Proje müellifinin yetkisi, proje onay başvurusu, onay mercileri ve proje kapsamı konusunda bugün dağıtım şirketlerinin ve onay kuruluşlarının esas aldığı temel metindir; iç tesis projelerinin teknik ayrıntılarında Elektrik İç Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliği ile birlikte uygulanır.

Elektrik İç Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliği

Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği kapsamındaki kuvvet, aydınlatma, kompanzasyon, koruma, haberleşme, yangın ve güvenlik tesislerine ait projelerin hangi aşamalarla (etüt, ön proje, kesin proje, uygulama ve son durum projesi) ve hangi hesaplarla hazırlanacağını düzenler. Proje müellifinin sorumlulukları, onay süreci ve proje geçerlilik süreleri konusunda tesis sahibine ve mühendise yol gösterir.

Elektrik Yüksek Gerilim Tesisleri İşletme Sorumluluğu Yönetmeliği

1 kV üstü yüksek gerilim tesislerinde işletme sorumluluğunu üstlenen EMO belgeli elektrik mühendisinin görev, yetki ve yükümlülüklerini düzenleyen yönetmeliktir; güvenlik önlemleri, manevralar, periyodik denetim ve topraklama testlerinin takibini kapsar. Dayanağı 6235 sayılı TMMOB Kanunu'dur; bağlayıcılığı oda üyeleri ve sözleşme ilişkisi üzerinden işler. Tesis sahibine yönelik "YG tesisinde sorumlu elektrik mühendisi" şartı ise Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği Madde 60'tadır.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

İşyerlerinde kullanılan her türlü makine, alet, tesis ve teçhizatın güvenli kullanımı için işverenin alması gereken asgari sağlık ve güvenlik tedbirlerini belirler; tesis sahibine ekipmanların bakım, kurulum ve risk yönetimi yükümlülüklerini tanımlar. Ayrıca elektrik tesisatı, topraklama, transformatör ve kaldırma ekipmanları gibi kalemler için yetkili kişilerce yapılması zorunlu periyodik kontrollerin usul ve esaslarını EK-III'te ortaya koyar; Madde 7 ve EK-III 23.12.2025 tarihli değişiklikle yeniden düzenlendi.

6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

Kamu ve özel tüm işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için işveren ile çalışanların görev, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen temel kanundur. Tesis sahibine risk değerlendirmesi yaptırma, iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirme, çalışanları eğitme ve önleyici tedbirleri alma yükümlülüklerini getirir.

Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik

Her türlü bina, tesis ve işletmenin tasarım, yapım, kullanım ve bakım aşamalarında yangına karşı alınması gereken önleme, söndürme ve tahliye tedbirlerini belirleyen yönetmeliktir. Tesis sahibine kaçış yolları, yangın algılama-uyarı sistemleri, söndürme tesisatı ve yangın güvenlik projelerine ilişkin asgari zorunlulukları ve sorumluluk paylaşımını ortaya koyar.

Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği

Tüketicilerin lisans alma ve şirket kurma zorunluluğu olmaksızın küçük ölçekli üretim tesisi (örneğin çatı güneş enerjisi) kurarak elektrik üretebilmesinin usul ve esaslarını belirler. Saatlik mahsuplaşma, ihtiyaç fazlasının 10 yıl satın alınması ve mesken dışında yıllık üretimin ilişkili tüketimin iki katıyla sınırlanması bu yönetmeliktedir. 2026'da iki kez kapsamlı değiştiği için güncel metni kontrol edin.

Elektrik ile İlgili Fen Adamlarının Yetki, Görev ve Sorumlulukları Hakkında Yönetmelik

Mühendis dışındaki fen adamlarının elektrik iç tesisatında proje ve yapım yetki sınırlarını belirler. Proje düzenleme yetkisi: teknisyen 30 kW, tekniker/yüksek tekniker 50 kW, teknik öğretmen 80 kW; yapım işleri: teknisyen 1.000 kW, tekniker 2.000 kW, teknik öğretmen 2.500 kW kurulu güce kadar (Madde 5).

Şarj Hizmeti Yönetmeliği

Elektrikli araç şarj hizmetinin lisans ve şarj ağı kurallarını düzenler. Kullanıcının yalnız kendi ihtiyacı için kurduğu ve ticari faaliyet göstermeyen şarj ünitelerinin şarj ağına bağlanması zorunlu değildir (Madde 5, değişik 23.03.2026/33202); bedel karşılığı şarj hizmeti lisanslı bir şarj ağı üzerinden verilir.

Elektrik Tesisleri Kabul Yönetmeliği

Yapımı tamamlanan iletim ve dağıtım tesislerinin geçici ve kesin kabul usulünü düzenler.

Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği

Tüketiciler, tedarikçiler ve dağıtım şirketleri arasındaki elektrik enerjisi satışı ile ilgili hizmetlerde uyulacak asgari standart ve usulleri düzenleyen güncel yönetmeliktir. İkili anlaşma ve perakende satış sözleşmelerini, sayaç ve okuma işlemlerini, kaçak/usulsüz kullanımın tespitini, elektrik kesme-bağlamayı, güvence bedellerini ve tüketici hak ve şikâyet süreçlerini kapsar.

Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul ve Esaslar (Reaktif Enerji, Madde 13)

EPDK'nın dağıtım sistemi kullanıcılarına tarifelerin nasıl uygulanacağını belirleyen usul ve esaslarıdır (Kurul Kararı 5999-3, RG 31.12.2015/29579); 13. madde reaktif enerji tarifesini düzenler. Kurulu gücü 50 kVA ve üzeri kullanıcılarda endüktif %20, kapasitif %15; 50 kVA'nın altında %33 ve %20 sınırı aşılırsa ölçülen reaktif enerjinin tamamı faturalanır, iki sınır birden aşılırsa en yüksek reaktif sayaç değeri esas alınır. Mesken, aydınlatma ve tek fazla beslenen tüketiciler ile kurulu gücü 15 kW'a (dâhil) kadar olan kullanıcılara reaktif enerji tarifesi uygulanmaz; bir takvim yılındaki ilk ihlalin bedeli aynı faturada düşülür.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği (Mülga)

Dağıtım sistemine bağlı tüketicilere sunulan hizmetlerde bağlantı anlaşması, perakende satış sözleşmesi, sayaç işlemleri ile kaçak ve usulsüz elektrik kullanımına ilişkin eski usul ve esasları düzenleyen yönetmeliktir. Bu yönetmelik mülga (yürürlükten kalkmış) olup, yerini güncel Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği almıştır; yalnızca geçmişe yönelik referans amaçlı kullanılmalıdır.

Standartlar & Teknik

TS HD 60364 Serisi - Alçak Gerilim Elektrik Tesisleri Standardı

TS HD 60364, alçak gerilim elektrik tesislerinin tasarım, montaj ve doğrulama kurallarını belirleyen, IEC kaynaklı ve Avrupa'da uyumlaştırılmış temel referans standart serisidir; konutlardan sanayi tesislerine, tıbbi mekanlardan güneş enerjisi sistemlerine kadar pek çok kullanım alanını kapsar. Tesis sahibi ve teknik kullanıcı için elektrik çarpması, ısıl etki, aşırı akım ve aşırı gerilime karşı koruma ile RCD/AFDD gibi güncel koruma cihazlarının seçimine ilişkin esasları ortaya koyar.

IEC 61850 - Röle ve SCADA Haberleşme Standardı

IEC 61850, indirici merkezlerdeki ve geniş anlamda elektrik sistemlerindeki farklı üreticilere ait akıllı elektronik cihazların (röle, ölçüm, SCADA bileşenleri) ortak ve birlikte çalışabilir biçimde haberleşmesini sağlayan, mantıksal düğümler ve nesne tabanlı veri modelleri üzerine kurulu uluslararası bir standarttır. Ethernet/MMS altyapısı ile GOOSE gibi hızlı mesajlaşma kullanarak kablaj ve entegrasyon maliyetlerini düşürür; santral (örneğin hidroelektrik) otomasyon, koruma ve izleme sistemlerinde tek tip haberleşme alt yapısı kurmayı mümkün kılar.

Enerjisiz Çalışma (Dead Working) - TS EN 50110-1

TS EN 50110-1 kapsamındaki enerjisiz çalışma, elektrik tesislerinde güvenli müdahale için izlenmesi gereken adımları (planlama, enerjinin kesilmesi, yeniden verilmeye karşı kilitleme/etiketleme, gerilim yokluğunun ölçülmesi, topraklama ve kısa devre, izolasyon, iş izni ve yeniden enerjilendirme) tanımlar. Tesis sahibi ve teknik personele, sahada "beş emniyet kuralı" olarak bilinen bu prosedürle elektrik çarpması riskini ortadan kaldıracak doğru çalışma yöntemini gösterir.

Yıldırımdan Korunma Sistemlerinin Etkinlik Karşılaştırması

Bu çalışma, yıldırımın doğrudan ve dolaylı etkilerini ele alarak geleneksel (Franklin çubuğu, kafes, iniş iletkeni, eşpotansiyel kuşaklama ve topraklamaya dayalı) ile geleneksel olmayan aktif başlıklı (ESE) yıldırımdan korunma sistemlerini etkinlik bakımından karşılaştırır. Tesis sahibine, uygun tasarım, kurulum ve bakım yapıldığında TS EN 62305 serisine dayalı geleneksel sistemlerin güvenilir koruma sağladığını ve önce risk analizi yapılması gerektiğini vurgular.

Meslek, Oda ve Yetkilendirme

TMMOB EMO Serbest Müşavir Mühendislik (SMM) Hizmetleri Yönetmeliği

Serbest çalışan ve EMO'ya kayıtlı mühendislerin proje, etüt, fenni mesuliyet, kontrol, periyodik muayene gibi hizmetleri hangi belgelerle (SMM, Büro Tescil/Tanıtım) ve hangi koşullarla verebileceğini, bu belgelerin nasıl alınıp yenileneceğini ve EMO denetimine nasıl tabi olacağını düzenler. Tesis sahibi, elektrik projesini ya da işini yaptıracağı mühendisin yetkili ve odaca tescilli olup olmadığını bu yönetmeliğe göre teyit edebilir.

TMMOB EMO Test, Ölçüm ve Periyodik Kontrol Kriterleri (Ek Bölüm)

TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası'nın mühendislik hizmetleri dokümanının, elektrik iç tesislerindeki ekipmanlara uygulanacak test, ölçüm ve periyodik kontrol kriterleri ile rapor formatlarını içeren bölümüdür ve ilgili topraklama yönetmeliği ile TS HD 60364 standartlarına dayanır. Tesisin periyodik kontrolünde hangi noktaların hangi kriterlere göre ölçülüp raporlanacağını gösteren teknik referanstır.

Tesisinizin mevzuata uygunluğunu mu merak ediyorsunuz?Periyodik kontrol, SMM proje ve uygunluk raporları için VoltGuard mühendisleriyle görüşün.
Periyodik Kontrol Hizmeti Teklif Al

Bu sayfadaki özetler bilgilendirme amaçlıdır ve bağlayıcı değildir. Bağlayıcı olan, yürürlükteki güncel resmî mevzuat ve ilgili standartların tam metinleridir. VoltGuard bu belgelerin tam metinlerini barındırmaz; resmî kaynaklara yönlendirir.